De rechtsstaat de rechtsstaat de rechtsstaat

Weet u wat pas een gevaar is voor de rechtsstaat? Als de top van een ministerie (ambtenaren? Hugo de Jonge zelf?) lagere ambtenaren dwingt om de wet te overtreden omdat het ze publicitair even beter uitkomt. Weet u in welk land dat gebeurt? In Nederland. Weet u wat er vervolgens gebeurt? Helemaal niks. Hugo de Jonge zit tegenwoordig in Zeeland te zeiken als iemand een keer een portie kaviaar te veel bestelt, de hoge ambtenaren zijn nu ongetwijfeld op een andere plek hoge ambtenaar dankzij het roulatiesysteem van de ABD, en wij, wij moeten het doen met dit citaat uit een FTM-interview met een oud-ambtenaar. En oh ja. De naam die weggelakt moest worden was de naam van FEIKE SIJBESMA, maar dat wist u gelukkig al lang.

"In 2020 benoemde het kabinet voormalig DSM-directeur Feike Sijbesma tot speciaal gezant corona. Omdat zijn broer Hans directeur was bij het bedrijf AstraZeneca, waarbij de overheid op grote schaal vaccinaties afnam, lag het gevaar van belangenverstrengeling op de loer. Om dat te ondervangen, schreef Feike Sijbesma een brief waarin hij uitdrukkelijk verklaarde op geen enkele manier betrokken te zijn bij onderhandelingen over de aankoop van vaccinaties. Die stukken waren niet openbaar.

Follow the Money-redacteur Luciën Hordijk had een Wob-verzoek ingediend naar het coronabeleid. De top van het ministerie had koudwatervrees als het ging over de rol van Sijbesma en had opdracht gegeven zijn naam weg te lakken.

Van Alten voelde zich ongemakkelijk over het weglakken van die naam omdat er geen juridische grond voor was. Of het daadwerkelijk om Sijbesma ging, wil hij nog altijd niet zeggen (‘ik heb een geheimhoudingsverklaring getekend’).

Van Alten overlegde met zijn meerderen, er werd intern protest aangetekend, maar niets hielp. ‘Ik ben daar toen in meegegaan. Als ambtenaar bereid je een besluit voor, maar de bestuurder is uiteindelijk degene die het besluit neemt. Als je in Den Haag in gewetensnood komt, is dat je coping mechanism.’

Nadat de stukken waren vrijgegeven, reconstrueerden de Volkskrant en GeenStijl tot Van Altens genoegen dat het om Sijbesma ging. ‘Die hele interne tijdrovende exercitie om de naam weg te lakken is dus nutteloos geweest,’ zegt Van Alten."

De Grote Drie

Raar briefje van de week van (demissionair moet je dan zeggen maar is dit kabinet ooit missionair geweest) minister Femke Wiersma van Landbouw aan de Tweede Kamer: daarin kondigt ze aan in hoger beroep te gaan tegen een beslissing van de rechter, ook al hebben haar eigen ambtenaren haar geadviseerd dat niet te doen omdat het nergens op slaat. Het gaat om de beslissing van de rechter op een Woo-verzoek over emissies van boeren. De BBB-mevrouw wil die geheim houden, en aangezien het in Nederland doodnormaal is voor de overheid om de wet (en dan zeker de Woo) te overtreden, blijft Wiersma daar maar mee doorgaan. En dat is misschien haar goed recht, maar het is ook het goed recht van de Grote Drie van de onderzoeksjournalistiek Omroep Gelderland, NRC en Follow The Money om een KORT GEDING tegen de minister aan te spannen om ervoor te zorgen dat die gegevens alsnog sneller openbaar worden. En voorlopig lijkt dat kansrijk, zeker omdat BBB nog niet de kans heeft gehad (wat er van) de Woo (over is) te slopen.

Wat blijkt? Staat niks in

Weet u nog, toen op 16 september het langverwachte Deloitte onderzoek naar de Sywertdeal verscheen? Toen zeiden wij: "Wij zijn even lezen". Dat hebben we ook gedaan hoor. Linkje geklikt, bestandje gedownload, bestandje geopend, screenshotjes gemaakt, u kent het wel. Maar kolere hee. 416 pagina's gortdroogstoppelig consultantsproza. En dan nog eens 195 pagina's bijlagen. Dat hebben we niet van kaft tot kaft gespeld, als we eerlijk zijn. Maar! Iemand heeft dat wel gedaan en die iemand is Jan-Hein Strop van Follow The Negen Miljoen. Het mooie is: onze conclusie "Het lijkt erop dat Deloitte voor heel veel geld heeft uitgezocht wat we eigenlijk al wisten" klopt. Maar het interessante is: Jan-Hein heeft ook (of: juist) na het lezen van het rapport nog zes hele interessante politieke vragen over de kwestie. Vragen waarop nog altijd geen antwoord is. En vragen die u (vandaag op 1,5 meter afstand van de paywall) HIERRR kunt nalezen.

In een globale crisis blijkt één ding altijd nog belangrijker dan een bergje slachtoffers: GELD

En u maar afvragen waarom ze overal op de planeet iedereen de moeder testen behalve bij u in Nederland. Want als u bij symptomen even door de drive-in kan en de test is positief, is het een stuk makkelijker voor uzelf en uw omgeving rigoreuze maatregelen te treffen, nietwaar? Scheelt ook weer verspreiding, enzovoorts. Enfin, we lazen in een hysterisch schreeuwstukje van een griet in de Meubelboulevardfolder dat Nederland in oorlogsmodus moet wat betreft testen, en dat we maar wat vaker de telefoon moeten opnemen voor belchinezen. Blijkt de praktijk natuurlijk weer een stuk weerbarstiger. Follow the Money belde eens rond en de benodigde laboratoriummaterialen voor coronatests worden geleverd door de Zwitserse farmaceut Roche. Het bedrijf levert slechts dertig procent van de Nederlandse bestellingen, want Roche kan wereldwijd de vraag niet aan. Nu zou bepaald testmateriaal best in andere laboratoria gemaakt kunnen worden, maar dan moet het recept prijsgegeven worden - hoogst ongebruikelijk want een goochelaar verklapt nooit zijn trucs - maar hey er gaan slechts duizenden mensen dood dus waar hebben we het over. Roche geeft het recept dan ook niet vrij en zo kan iedereen gewoon lekker de tering corona krijgen. TL;DR hier en als u in een laboratoriumpak van 1,5 meter afstand afscheid neemt van uw arme omaatje denk dan ook eens aan de bankrekening van farmaceut Roche, daar staan lekker veel getalletjes op!